Nguyên nhân trẻ ăn vào là nôn & cách xử trí hiệu quả

1. Vì đâu bé ăn vào là nôn?

Trẻ cứ ăn vào là đau bụng và nôn có thể do hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện, biểu hiện của nhiễm trùng đường tiêu hóa, dị ứng thực phẩm,... Chi tiết như sau: 

1.1 Hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện

Hệ tiêu hóa của trẻ chưa hoàn thiện, còn non yếu. Trong đó, các van ở dạ dày hoạt động chưa đồng bộ nên khiến trẻ dễ bị nôn trớ. Tuy nhiên, tình trạng này sẽ dần được cải thiện khi con lớn hơn. 

1.2 Nhiễm trùng đường tiêu hóa

Một nguyên nhân phổ biến làm bé ăn vào là nôn là nhiễm trùng đường tiêu hóa, bao gồm viêm dạ dày - ruột do virus, vi khuẩn hoặc ngộ độc thực phẩm. Tình trạng này có thể khiến trẻ ăn vào là nôn, đi kèm tiêu chảy, đau bụng, sốt - những dấu hiệu thường khởi phát đột ngột và kéo dài trong khoảng 12 – 72 giờ. 

1.3 Dị ứng thực phẩm

Việc trẻ nôn, ói sau ăn cũng có thể là do dị ứng thực phẩm. Điều này xảy ra khi cơ thể bé phản ứng lại với thành phần thức ăn mới, dẫn đến một số triệu chứng liên quan tới tiêu hóa: buồn nôn, nôn, co bóp dạ dày mạnh hoặc tiêu chảy. 

1.4 Tâm lý căng thẳng

Căng thẳng cũng có thể khiến trẻ nôn ói. Khi trẻ bị áp lực trong học tập hoặc lo lắng quá mức, hệ thần kinh và dạ dày - ruột có thể phản ứng bằng cách co bóp bất thường, dẫn đến trẻ cảm thấy buồn nôn và ói. 

1.5 Ăn quá nhiều

Nôn ói ở trẻ đôi khi đơn giản chỉ vì ăn (hoặc bú) quá no. Cơ chế này thường là vô hại, và nôn trớ có thể được xem như một cách cơ thể loại bỏ thức ăn dư thừa. 

1.6 Một số nguyên nhân khác

Ngoài ra, bé ăn vào là nôn còn có thể do hẹp môn vị, tắc ruột, lồng ruột, bệnh ngoại khoa hay bệnh về đường tiêu hóa,... Tốt nhất, mẹ nên theo dõi các phản ứng của bé để cung cấp thông tin cho bác sĩ, giúp việc chẩn đoán chính xác hơn. 

2. Trẻ cứ ăn vào là nôn có sao không?

Trẻ ăn vào là nôn thường không sao nếu nguyên nhân do bé ăn quá nhiều. Tuy nhiên, với những lý do khác, tình trạng nôn sau ăn có thể kèm theo nhiều biểu hiện bất thường khác như chán bú, sụt cân, sốt,... Hơn thế nữa, tình trạng nôn ói nếu không được kiểm soát có thể gây mất nước và rối loạn điện giải. Vì thế, mẹ nên sắp xếp đưa bé đến gặp bác sĩ trong thời gian sớm nhất để được chẩn đoán và có cách điều trị phù hợp. 

3. Nên làm gì khi trẻ ăn vào là nôn?

Khi nhận thấy bé ăn vào là nôn, đầu tiên mẹ cần giúp bé làm sạch chất nôn, chủ động bù nước cho bé, sau đó điều chỉnh chế độ ăn,... Cách chăm sóc trẻ cứ ăn vào là nôn như sau: 

3.1 Giúp bé làm sạch chất nôn cẩn thận

Khi bé nôn, mẹ cần nghiêng đầu bé sang một bên để tránh hóc sặc, sau đó nhanh chóng làm sạch miệng và mũi của bé. Mẹ có thể dùng gạc mềm hoặc khăn sạch để thấm hết chất nôn. 

Nếu bé nôn trớ khi đang ngủ, mẹ nên để bé nằm yên, kê đầu cao và nghiêng sang bên để tránh trào ngược hoặc sặc. Mẹ tránh bế xốc bé khi bé đang nôn để hạn chế nguy cơ hít dịch ói vào đường thở. 

3.2 Chủ động bù nước cho bé

Trẻ ăn vào là nôn thì nguy cơ mất nước là rất lớn. Vì thế sau khi bé nôn ói, mẹ cần theo dõi dấu hiệu mất nước như môi khô, mắt trũng, tiểu ít, tay chân lạnh hoặc lừ đừ. Nếu bé có dấu hiệu mất nước nhẹ, mẹ có thể cho bé uống từng ngụm nhỏ dung dịch bù nước (Oresol, nước đun sôi để nguội, nước canh,...). Lưu ý mẹ cho bé uống từng muỗng nhỏ mỗi 1–2 phút, chậm rãi để giảm nguy cơ bé nôn ói tiếp. 

Nếu bé mất nước nặng (môi khô nhiều, mắt trũng, tiểu ít hoặc không đi tiểu trong nhiều giờ), mẹ cần đưa bé đến cơ sở y tế ngay. 

3.3 Xây dựng chế độ ăn đủ chất, dễ tiêu

Sau khi bé qua giai đoạn nôn ói, mẹ cần đảm bảo chế độ ăn đủ dinh dưỡng nhưng vẫn nhẹ nhàng, dễ tiêu hóa. Mẹ ưu tiên các thực phẩm mềm, nhạt, ít dầu mỡ và gia vị nhằm giúp dạ dày ruột bé phục hồi mà vẫn cung cấp đủ năng lượng và chất dinh dưỡng cần thiết.

3.4 Chia nhỏ bữa ăn hàng ngày

Khi trẻ bị rối loạn tiêu hóa ăn vào là nôn, thay vì cho bé ăn 2 – 3 bữa lớn, mẹ nên chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày. Điều này giúp dạ dày của bé không phải hoạt động quá tải sau giai đoạn nôn ói, dễ tiêu hóa hơn và giảm nguy cơ bé bị đầy bụng, khó chịu hay nôn lại. Cách chia nhỏ bữa ăn cũng giúp bé ăn được nhiều lần hơn, hỗ trợ phục hồi thể lực và dinh dưỡng mà vẫn nhẹ nhàng cho hệ tiêu hóa. 

3.5 Không ép trẻ ăn

Khi xảy ra tình trạng bé ăn vào là nôn, trong 24 giờ đầu, nếu bé chưa muốn ăn hoặc vẫn buồn nôn, mẹ không nên ép trẻ ăn. Bởi khi cưỡng ép có thể khiến bé bị ói thêm, ảnh hưởng tới dạ dày ruột đang nhạy cảm. Thay vào đó, mẹ nên khuyến khích bé uống nước/ dung dịch bù nước và chờ cho hệ tiêu hóa ổn định trước khi cho bé ăn lại. 

3.6 Một số lưu ý khác

Ngoài ra khi chăm sóc trẻ ăn vào là nôn, mẹ cũng cần lưu ý một số vấn đề sau: 

• Tránh cho bé uống nước trái cây, nước ngọt, nước có ga hoặc đồ uống có hàm lượng đường cao để bù nước, nguyên nhân là vì chúng có thể làm dạ dày kích thích và gây nôn thêm. 
• Giữ vệ sinh thân thể và môi trường xung quanh bé sạch sẽ, tránh cho trẻ bị nôn ói trở lại do nhiễm khuẩn tiêu hóa hoặc virus. 
• Liên tục quan sát để để kịp thời phản ứng trước những dấu hiệu bất thường của con. 

4. Khi nào nên đưa trẻ đi khám?

Rất khó để xác định trẻ ăn vào là nôn ói là do chỉ ăn quá nhiều hay do các vấn đề về sức khỏe. Chính vì thế, ngay khi nhận thấy trẻ nôn ói, mẹ nên sắp xếp để đưa bé đến gặp bác sĩ càng sớm càng tốt, nhất là khi có các dấu hiệu như: 

• Tình trạng nôn ói đã kéo dài hơn 24 giờ.
• Dịch nôn có màu bất thường, chẳng hạn đỏ hoặc nâu (có máu) hoặc màu vàng xanh (dịch mật).
• Có dấu hiệu mất nước (khô môi miệng, khóc không có nước mắt, mắt trũng, tiểu ít,...
• Đau bụng nhiều.
• Đi tiêu ra máu.
• Sốt ≥ 38,5 độ C trong 3 ngày, hoặc sốt cao > 39 độ C.
• Bé li bì hoặc quấy khóc bất thường.
• Co giật.

5. Giải đáp thắc mắc

Dưới đây là những thắc mắc thường gặp về tình trạng trẻ ăn vào là nôn và lời giải: 

5.1 Trẻ em ăn vào là nôn nhưng không sốt là bị gì?

Trẻ cứ ăn vào là nôn nhưng không sốt có thể do con ăn quá no, đang bị căng thẳng, dị ứng thực phẩm,... Nếu con vẫn chơi vui vẻ, ăn và ngủ ngoan thì mẹ có thể tạm an tâm nhưng cần theo dõi con thường xuyên. 

5.2 Khi nào có thể cho trẻ ăn lại chế độ dinh dưỡng bình thường?

8 giờ sau khi nôn, mẹ có thể cho trẻ ăn lại với những món mềm, lỏng, dễ tiêu hóa như cháo, canh, súp,... Tuy nhiên trong 24 giờ đầu, mẹ không nên ép bé ăn nếu bé không muốn.

Sau khi tình trạng nôn ói ở trẻ đã được kiểm soát ổn định, mẹ có thể cho trẻ quay lại chế độ ăn như thông thường. Trong đó, mẹ nên ưu tiên bổ sung lợi khuẩn để hệ tiêu hóa của trẻ nhanh chóng hồi phục.

Bật mí đến mẹ, sữa chua Montinis được làm 100% từ sữa tươi chuẩn Châu Âu, lên men tự nhiên với 2 chủng men L. Bulgaricus và S. Thermophilus, kết hợp cùng chất xơ hòa tan Inulin từ rễ rau diếp xoăn góp phần tăng cường sức khỏe cho hệ tiêu hóa của trẻ. Cùng với đó, sữa chua Montinis còn bổ sung vitamin nhóm B (B2, B6, B9) giúp đề kháng của trẻ thêm vững vàng.

Sữa chua Montinis còn ‘ghi điểm’ bởi không chứa chất bảo quản, an toàn cho trẻ từ 6 tháng tuổi sử dụng. Đi kèm là 3 hương vị thơm ngon, hợp vị con yêu: Nguyên bản dịu nhẹ, Xoài tươi mới, Táo thanh mát. 

Tình trạng trẻ ăn vào là nôn có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ những vấn đề đơn giản như ăn quá no, ăn sai cách, đến các bệnh lý cần được can thiệp y tế. Điều quan trọng nhất là mẹ cần quan sát kỹ dấu hiệu đi kèm, bình tĩnh xử trí đúng cách, đồng thời điều chỉnh chế độ ăn uống để giúp con mau hồi phục.

>> Xem thêm:

• Trẻ đau bụng quanh rốn về đêm: Nguyên nhân và Cách điều trị
• Trẻ bị nôn liên tục phải làm sao? Nguyên nhân và Cách xử lý